Issues
Select Version
Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ
မြန်မာဘာသာ
Kathāvatthu-aṭṭhakathā
Kathāvatthu-aṭṭhakathā

3. Viparītakathāvaṇṇanā

Author: Bhāsāṭīkā-ဘာသာဋီကာ @ IAPT

၄၂၄။ ဣဒါနိ ဝိပရီတကထာ နာမ ဟောတိ၊
တတ္ထ၊ ထိုဝိပရီတ ကထာ၌။ ဧတရဟိ အန္ဓကာနံ လဒ္ဓိ (ဟောတိ) သေယျာပိ။ (ဧဝံ)။ ယေသံ၊ အကြင် ပရဝါဒီတို့၏။ ယွာယံ(ယော+အယံ) ပုဂ္ဂလော၊ အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ပထဝီကသိဏေ၊ ပထဝီကသိုဏ်း၌။ ပထဝီသညီ၊ ပထဝီဟု အမှတ်ရှိသည်။ (ဟုတွာ)။ သမာပဇ္ဇတိ၊ သမာပတ်သို့ကောင်းစွာရောက်၏။ ဝါ၊ သမာပတ်ဝင်စား၏။ တဿ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်၏။ တံ ဉာဏံ၊ ထို ပထဝီကသိုဏ်း၌ ဖြစ်သော ဉာဏ်သည်။ ဝိပရီတဉာဏံ၊ ဖောက်ပြန်သော ဉာဏ်တည်း။ [ပထဝီအစစ်မဟုတ်ပဲ ပထဝီဟု သိနေသောကြောင့် ဖောက်ပြန်သော ဉာဏ်ဖြစ်သည် ဟူလို။] ဣတိ လဒ္ဓိ (ဟောတိ)။ တေ သန္ဓာယ ပုစ္ဆာ သကဝါဒိဿ။ ပဋိညာ ဣတရသာ။ ဟိ၊ မှန်၏။
(တနည်း) ဟိ (ယသ္မာ)၊ ကြောင့်။ ပထဝိံ၊ ပထဝီအစစ်ကို။ နိဿာယ၊ မှီ၍။ ဥပ္ပန္နနိမိတ္တံ၊ ဖြစ်သော ကသိုဏ်းနိမိတ်သည်။ ပထဝီယေဝ၊ လက္ခဏပထဝီသည်ပင်။ ဝါ၊ သသမ္ဘာရ ပထဝီ သည်ပင်။ န၊ မဟုတ်။ တတြ စ၊ ထို ပထဝီအစစ်မဟုတ်သော ကသိုဏ်းနိမိတ်၌လည်း။ အယံ၊ ဤသမာပတ်ဝင်စားသော ပုဂ္ဂိုလ်သည်။ ပထဝီသညီ၊ ပထဝီဟု အမှတ်ရှိသည်။
(ဟောတိ)။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ ဝိပရီတဉာဏံ၊ တည်း။ ဣတိအယံ၊ ဤ ဆိုအပ်ပြီးသည်ကား။ ဧတဿ၊ ဤ ပရဝါဒီ၏။ အဓိပ္ပါယော၊ တည်း။
တတော၊ ထိုမှနောက်၌။ သကဝါဒီ၊ သည်။ (စောဒေတုံအာဟ-၌ စပ်။) လက္ခဏပထဝီပိ၊ ထဒ္ဓလက္ခဏာရှိသော ပထဝီသည်၎င်း။ သသမ္ဘာရပထဝီပိအဆောက်အဦနှင့် တကွဖြစ်သော ပထဝီသည်၎င်း။ နိမိတ္တပထဝီပိ၊ ကသိုဏ်း နိမိတ်ဖြစ်သော ပထဝီသည်၎င်း။ ပထဝီဒေဝတာပိ၊ မြေစောင့်နတ်သည်၎င်း။ [ရှေးနိဿာယ၌ ဤပုဒ်မပါ။ “တာ သဗ္ဗာပိ”ဟု ပါဌ်ရှိသည်။] သဗ္ဗာ၊ အလုံးစုံသည်။ ပထဝီယေဝ၊ ပထဝီပင်တည်း။ တာသု၊ ထိုပထဝီတို့၌။ ပထဝီတိ၊ ပထဝီဟူ၍။ ဉာဏံ၊ သိသော ဉာဏ်သည်။ ဝိပရီတံ၊ ဖောက်ပြန်သော ဉာဏ်သည်။ န ဟောတိ၊ မဟုတ်။
ပန၊ အဟုတ်ကား။ အနိစ္စေ၊ အနိစ္စ ဖြစ်သော ခန္ဓာငါးပါး၌။ နိစ္စံ၊ နိစ္စတည်း။ ဣတိ အာဒိဝိပရိယာသော၊ ဤသို့ အစရှိသောဖောက်ပြန်သောဉာဏ်သည်။ ဝိပရီတဉာဏံနာမ၊ ဖောက်ပြန်သောဉာဏ်မည်၏။
ကိံ၊ နည်း။ တေ၊ အသင် ပရဝါဒီ၏။ (မတိယာ)၊ အားဖြင့်။ ဣဒံ၊ ပထဝီကသိုဏ်းကို ပထဝီဟု သိသော ဤဉာဏ်သည်။ ဧတေသု၊ ဤ အနိစ္စ၌ နိစ္စဟု ဖြစ်သောဉာဏ်အစရှိသည်တွင်။ အညတရံ၊ အမှတ်မထား တပါးပါးလော။ ဣတိ၊ သို့။ စောဒေတုံ၊ ငှါ။ အနိစ္စေ နိစ္စန္တိအာဒိံ၊ ကို။ အာဟ၊ ပြီ။
ဣတရော၊ သကဝါဒီမှ တပါးသော ပရဝါဒီသည်။ ဝိပလ္လာသလက္ခဏာ ဘာဝံ၊ ဝိပလ္လာသလက္ခဏာ၏ မရှိခြင်းကို။ သန္ဓာယ ပဋိက္ခိပတိ။ ပထဝီနိမိတ္တံ၊ ပထဝီကသိုဏ်းနိမိတ်ကို။ သန္ဓာယ ပဋိဇာနာတိ၊
ကုသလန္တိ၊ ဟူသောပုဒ်ကို။ သေက္ခပုထုဇ္ဇနာနံ၊ သေက္ခပုထုဇဉ်တို့၏။ ဉာဏံ၊ ကို။ သန္ဓာယ (သကဝါဒိနာ)။ ဝုတ္တံ၊
အတ္ထိ အရဟတောတိ ပဉှေသုပိ၊ အစရှိသော ပြဿနာတို့၌လည်း။ ဝိပလ္လာသလက္ခဏာဘာဝေန၊ ဝိပလ္လာသလက္ခဏာ၏ မရှိခြင်းကြောင့်။ (ပရဝါဒီ)။ ပဋိက္ခိပတိ
ပထဝီနိမိတ္တံ၊ ကို။ သန္ဓာယ ပဋိဇာနာတိ၊
သဗ္ဗေဝ ပထဝီတိ၊ ဟူသောပါဌ်ဖြင့်။ သဗ္ဗံ၊ သော။ တံ ပထဝီကသိဏံ၊ သည်။ လက္ခဏပထဝီယေဝ၊ ထဒ္ဓလက္ခဏာရှိသော ပထဝီသည်ပင်။ ဟောတိ၊ လော။ ဣတိ ပုစ္ဆတိ၊
သကဝါဒီ၊ သည်။ တထာ၊ ထို လက္ခဏပထဝီ အခြင်းအရာအားဖြင့်။ အဘာဝတော၊ မဖြစ်ခြင်းကြောင့်။ ပဋိက္ခိပတိ၊ **ဝိပရိယာသော**။ ။ဝိ+ပရိ+အသဓာတ်, ဏ-ပစ္စည်းဖြင့် ပြီးသောကြောင့် “ဝိပရိယာသော”ဟုပါဌ်မှန်ရှိပါစေ။မှန်၏။-ပရိမှ-ဣကို ယ-ပြု,ရ်-ကိုလပြု,လျ-ကို လ-ပြု ,ဒွေဘော်လာ၍ ပြီးသော ဝိပလ္လာသပုဒ်၏ ပုဒ်ရင်းမှာ “ဝိ+ပရိ+အာသ"ဖြစ်သကဲ့ဟု ဤ ဝိပရိယာသပုဒ်သည်လည်း ဝိပလ္လာသပုဒ်မျိုးပင်တည်း။
နနု၊ ပထဝီ အတ္ထိ ။ ။ ပေ ။ သမာပဇ္ဇတီတိ၊ ဟူသော။ ပုစ္ဆာ သကဝါဒိဿ၊
တဿာ၊ ထို ပုစ္ဆာ၏။ အတ္ထော၊ ကို။ (ဧဝံ ဝေဒိတဗ္ဗော)။ နိမိတ္တပထဝီ၊ သည်။ အတ္ထိ နနု၊ ရှိသည် မဟုတ်လော။ ကောစိ၊ တစုံတယောက်သော။ (ယော၊ အကြင် ပုဂ္ဂိုလ်သည်။) တံ ပထဝိံ၊ ထို နိမိတ္တ ပထဝီသို့။ ပထဝိတောယေဝ၊ ပထဝီ အားဖြင့်သာ။ သမာပဇ္ဇတိ၊ ကောင်းစွာ ရောက်၏။ ဝါ၊ ဝင်စား၏။ အာပတော ဝါ၊ အာပ၏ အဖြစ်ဖြင့်၎င်း။ တေဇတောဝါ၊ တေဇ၏ အဖြစ်ဖြင့်၎င်း။ န (သမာပဇ္ဇတိ)။ (သော) စ၊ ထိုပုဂ္ဂိုလ်သည်လည်း။ အတ္ထိနနု၊ လော။
ဣတိ၊ သို့။ တဿာ၊ ထိုပုစ္ဆာ၏။ အတ္ထော ဝေဒိတဗ္ဗော၊ ပထဝီ အတ္တီတိ အာဒိ၊ အစရှိသော စကားရပ်ကို။ (ဝုတ္တံ-၌ စပ်။) ယံအကြင် ပထဝီကသိုဏ်း နိမိတ်သည်။ ယထာ၊ အကြင် အခြင်းအရာအားဖြင့်။ အတ္ထိ။ တံ၊ ထို ပထဝီကသိုဏ်းနိမိတ်သို့။ တထာ၊ ထိုအခြင်းအရာအားဖြင့်။ သမာပဇ္ဇန္တဿ၊ ကောင်းစွာရောက်သော ပုဂ္ဂိုလ်၏။ ဉာဏံ၊ သည်။ ဝိပရီတံ၊ ဖောက်ပြန်သောဉာဏ်သည်။ ယဒိ ဟောတိ၊ အံ့။ (ဧဝံ သတိ)နိဗ္ဗာနံ၊ သည်။ အတ္ထိ။ တမ္ပိ၊ ထိုနိဗ္ဗာန်သို့လည်း။ သမာပဇ္ဇန္တဿ၊ အာရုံပြုသော အားဖြင့် ကောင်းစွာရောက်သော အရိယာ ပုဂ္ဂိုလ်၏။ သဗ္ဗဝိပရိယာသ သမုဂ္ဃါတနံ၊ အလုံးစုံသော နိစ္စဝိပလ္လာသ စသည်ကို ပယ်ဖြောက်ကြောင်းဖြစ်သော။ မဂ္ဂဉာဏမ္ပိ၊ မဂ်ဉာဏ်သော်မှလည်း။ တေ၊ အသင်ပရဝါဒီ၏။ (မတိယာ၊ ဖြင့်။) ဝိပရီတံ၊ သည်။ ဟောတု၊ ဖြစ်ပါစေလော။ ဣတိ၊ ဤအနက်အဓိပ္ပါယ်ကို။ ဒဿနတ္ထံ၊ ငှါ။ (သကဝါဒိနာ)။ ဝုတ္တံ၊ အပ်ပြီ။ ဣတိ၊ အပြီးတည်း။
ဝိပရီတကထာဝဏ္ဏနာ၊ သည်။ (နိဋ္ဌိတာ)၊