Issues
Select Version
နိဿယ-1
မြန်မာဘာသာ
Jātakapāḷi(Paṭhamo bhāgo)
Jātakapāḷi(Paṭhamo bhāgo)

3. Aḍḍhavaggo

Author: နိဿယ-1 @ IAPT

နတ်နှင့်တကွသော လောကကိုဆုံးမတော်မူတတ်သော သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားသည်၊ ဧဝံဘူတဿတေရာဇ,အစရှိသော ဂါထာပုဒ်ဖြင့် တန်းဆာဆင်အပ်သော ဤဒီဃိတိကောသလဇာတ်ကို၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ်၊ ကောသမ္ဗီပြည်သားဖြစ်ကုန်သော ခိုက်ရန်ပြုကုန်သောရဟန်းတို့ကိုအကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူ၏။ ။

ထိုဒီဃာဝုမင်းသားသည်ကား။ တော၌မိမိတင်ထက်၌အိပ်သော ဗာရာဏသီမင်းကို ဥသျှောင်၌ကိုင်၍ ယခုမိဘကိုသတ်သောရန်ကိုဥသျှောင်ဆွဲကိုင်၍ အပိုင်းအပိုင်းပြု၍ဖြတ်အံ့ဟု သန်လျက်ကိုမိုးလတ်သော် ထိုခဏ၌ဘမိတို့သည်ပေးအပ်သော အဆုံးအမကိုအောက်မေ့၍ အသက်ကိုစွန့်ရသော်လည်း မိဘတို့၏ အဆုံးအမကိုမဖျက်အံ့၊ စင်စစ် ဤမင်းကို ခြိမ်းခြောက်အံ့ဟုကြံ၍။ ။

(၈၁၆)ဧဝံဘူတဿ တေ ရာဇ၊အာဂတဿ ဝသော မမ။

အတ္ထိ နု ကောစိ ပရိယာယော၊ယော တံ ဒုက္ခာ ပမောစယေ။ ။

ဟူသောရှေးဦးစွာသောဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၁၆)ရာဇ၊ မင်းမြတ်။ မမ၊ ငါ၏။ ဝသောဝသံ၊ နိုင်ငံလက်တွင်းသို့။ အာဂတဿ၊ ရောက်သော။ ဧဝံဘူတဿ၊ ဤသို့ငါ့လက်တွင်း၌ဖြစ်သော။ တေ၊ အရှင်မင်းကြီးအား။ ယော၊ အကြင်အကြောင်းသည်။ တံ၊ အရှင်မင်းကြီးကို။ ဒုက္ခာ၊ ဤဆင်းရဲမှ။ ပမောစယေ၊ လွတ်စေရာ၏။ ကောစိ၊ တစ်စုံတစ်ခုသော။ သောပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ အတ္ထိနု၊ ရှိ၏လော။ ။

ထိုနောင်မှမင်းသည်။ ။

(၈၁၇)ဧဝံ-ဘူတဿ မေ တာတ၊အာဂတဿ ဝသေ တဝ။

နတ္ထိ နော ကောစိ ပရိယာယော၊ယော မံ ဒုက္ခာ ပမောစယေ။ ။

ဟူသောဤဒုတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၁၇)တာတ၊ အမောင်။ တဝ၊ သင်၏။ ဝသောဝသံ၊ နိုင်ငံလက်တွင်းသို့။ အာဂတဿ၊ ရောက်သော။ ဧဝံဘူတဿ၊ ဤသို့သင့်လက်တွင်း၌ဖြစ်သော။ မေ၊ ငါ့အား။ ယော၊ အကြင်အကြောင်းသည်။ မံ၊ ငါ့ကို။ ဒုက္ခာ၊ ဤဆင်းရဲမှ။ ပမောစယေ၊ လွတ်စေရာ၏။ ကောစိ၊ တစ်စုံတစ်ခုသော။ သောပရိယာယော၊ ထိုအကြောင်းသည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ ။

(နောတိနိပါတမတ္တံ၊တနည်း။ နတ္ထိနောနတ္ထိဧဝ၊မရှိသည်သာတည်း။ ။ နနောသမံအတ္ထိတထာဂတေန၌ ကဲ့သို့ဧဝအနက်ကြံ။ ။

ထိုနောင်ဘုရားလောင်းသည်။ ။

(၈၁၈)နာညံ သုစရိတံ ရာဇ၊နာညံ ရာဇ သုဘာသိတံ။

တာယတေ မရဏကာလေ၊ဧဝမေဝိတရံ ဓနံ။ ။

(၈၁၉)အက္ကောစ္ဆိ မံ အဝဓိ မံ၊အဇိနိ မံ အဟာသိ မေ။

ယေ စ တံ ဥပနယှန္တိ၊ဝေရံ တေသံ န သမ္မတိ။ ။

(၈၂၀)အက္ကောစ္ဆိ မံ အဝဓိ မံ၊အဇိနိ မံ အဟာသိ မေ။

ယေ စ တံ နုပနယှန္တိ၊ဝေရံ တေသူပသမ္မတိ။ ။

(၈၂၁)န ဟိ ဝေရေန ဝေရာနိ၊သမ္မန္တီဓ ကုဒါစနံ။

အဝေရေန စ သမ္မန္တိ၊ဧသ ဓမ္မော သနန္တနော။ ။

ဟူသောဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ။

(၈၁၈-၈၂၁)ရာဇ၊ မင်းမြတ်။ မရဏကာလေ၊ သေအံ့သောကာလ၌။ ယံဓမ္မဇာတံ၊ အကြင်တရားသဘောသည်။ တာယတေ၊ စောက်ရှောက်ကွယ်ရာ၏။ သုစရိတံသုစရိတာ၊ မိခင်ဘခင်တို့ပေးအပ်သော ဩဝါဒဟုဆိုအပ်သောကောင်းသောအကျင့်မှ။ အညံ၊ တစ်ပါးသော။ တံဓမ္မဇာတံ၊ ထိုတရားသဘောကို။ တနည်းကား။ သုစရိတံ၊ မိခင်ဘခင်တို့ပေးအပ်သော ဩဝါဒဟုဆိုအပ်သော ကောင်းသော အကျင့်ကို။ ဌပေတွာ၊ ထား၍။ အညံ၊ တစ်ပါးသော။ တံဓမ္မဇာတံ၊ ထိုစောင့်ရှောက်ကွယ်ကာတတ်သော တရားကို။ နပဿာမိ၊ ငါမမြင်။ ရာဇ၊ မင်းမြတ်။ သုဘာသိတံသုဘာသိတာ၊ မိခင်ဘခင်တို့ကောင်းစွာဆိုအပ်သောဩဝါဒမှ။ အညံ၊ တစ်ပါးသော။ တနည်း။ သုဘာသိတံ၊ မိခင်ဘခင်တို့ကောင်းစွာ ဆိုအပ်သော ဩဝါဒကို။ ဌပေတွာ၊ ထား၍။ အညံ၊ တစ်ပါးသော။ တံဓမ္မဇာတံ၊ ထိုစောင့်ရှောက်ကွယ်ကာတတ်သောတရားကို။ နပဿာမိ၊ ငါမမြင်။ ဣတရံ၊ သုစရိတသုဘာသိတမှတစ်ပါးသော။ ဓနံ၊ ကုဋေအရာအထောင်မျှသောဥစ္စာသည်လည်း။ ဧဝမေဝနိရတ္ထကမေဝ၊ အကျိုးမရှိသည်သာတည်း။ ဟိသစ္စံ၊ မှန်၏။ တွံ၊ အရှင်မင်းကြီးသည်။ မယှံ၊ ငါ့အား။ ကောဋိသတဟဿမတ္တံပိ၊ ကုဋေအရာအထောင်မျှလည်းဖြစ်သော။ ဓနံ၊ ဥစ္စာကို။ ဒေန္တောပိ၊ ပေးသော်လည်း။ ဇီဝိတံ၊ အသက်ကို။ နလဘေယျာသိ၊ မရရာ။ ။ (ဤကားအဓိပ္ပါယ်ဖွင့်ဆက်တည်း)။ ။

မဟာရာဇ၊ မြတ်သောမင်းကြီး။ အယံ၊ ဤသူသည်။ မံ၊ ငါ့ကို။ အက္ကောစ္ဆိ၊ မိတိုင်ဘလဲဆဲရေးဖူးပြီ။ မံ၊ ငါ့ကို။ အဝဓိ၊ တစ်တောင်လက်ဆုပ်တုတ်လှံကန်စသည်ဖြင့်ပုတ်ခတ်ဖူးပြီ။ မံ၊ ငါ့ကို။ အဇိနိ၊ စဉ်းလဲသော သက်သေစသည်ဖြင့်အောင်ဖူးလေပြီ။ မေ၊ ငါ၏။ ဓနံ၊ ဥစ္စာကို။ အဟာသိ၊ ခိုးယူဘူးလေပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ယေစ၊ အကြင်သူတို့သည်ကား။ တံဝေရံ၊ ထိုရန်ကို။ ဥပနယှန္တိ၊ အငြိုးဖွဲ့ကုန်၏။ ဝါ၊ နှလုံး၌ထားကုန်၏။ တေသံ၊ ထိုသူတို့၏။ တံဝေရံ၊ ထိုရန်သည်။ နသမ္မတိ၊ ထင်းဆွေး၌ကျသော မီးကဲ့သို့ တရွေ့တရွေ့ပွါးသဖြင့်မငြိမ်းနိုင်။ ။

အယံ၊ ဤသူသည်။ မံ၊ ငါ့ကို။ အက္ကောစ္ဆိ၊ မိတိုင်ဘလဲဆဲရေးဘူးလေပြီ။ မံ၊ ငါ့ကို။ အဝဓိ၊ တစ်တောင်လက်ဆုပ်တုတ်လှံကန်စသည်ဖြင့် ပုတ်ခတ်ဘူးပြီ။ မံ၊ ငါ့ကို။ အဇိနိ၊ စဉ်းလဲသောသက်သေစသည်ဖြင့် အောင်ဘူးလေပြီ။ မေ၊ ငါ၏။ ဓနံ၊ ဥစ္စာကို။ အဟာသိ၊ ခိုးယူဘူးလေပြီ။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ယေစ၊ အကြင်သူတို့သည်ကား။ တံဝေရံ၊ ထိုရန်ကို။ နုပနယှန္တိ နဥပနယှန္တိ၊ အငြိုးမဘွဲ့ကုန်။ ဝါ၊ နှလုံး၌မထားကုန်။ တေသံ၊ ထိုသူတို့၏။ တံဝေရံ၊ ထိုရန်သည်။ ဥပသမ္မတိ၊ စွဲလမ်းရာ လောင်စာမရှိသောမီးကဲ့သို့ငြိမ်း၏။ ။

ဟိသစ္စံ၊ မှန်၏။ ဣဓ၊ ဤလောက၌။ ဝေရေန၊ ရန်တုံ့မူသဖြင့်။ ဝေရာနိ၊ ရန်တို့သည်။ ကုဒါစနံ၊ တရံတဆစ်။ နသမ္မန္တိ၊ မငြိမ်းနိုင်ကုန်။ အဝေရေနစ၊ ရန်တုံ့မမူသဖြင့်ကား။ ဝေရာနိ၊ ရန်တို့သည်။ သမ္မန္တိ၊ စွဲလမ်းစရာလောင်စရာမရှိသောမီးကဲ့သို့ ငြိမ်းစဲကုန်၏။ ဧသဧသောဓမ္မော၊ ဤသို့ရန်တုံ့မမူသဖြင့် ရန်ငြိမ်းခြင်းသဘောသည်။ သနန္တနော၊ ဟောင်းမြင်းလှစွာရှေးကာလ၌ဖြစ်သောသဘောတည်း။ ။

(နာညံသုစရိတန္တိနာညံသုစရိတာ။ အယမေဝဝါပါဌော၊ ဌပေတွာသုစရိတံ အညံနပဿာမီတိဝါအတ္ထော။ ဣဓစသုစရိတန္တိ ပိသုဘာသိတန္တိ ပိမာတာပိတူဟိဒိန္နံဩဝါဒံယေဝသန္ဓာယာဟ။ ဧဝမေဝါတိနိရတ္ထကမေဝ။ ။ (အဋ္ဌကထာ)။ ။ ဧဝမေဝကားဤ၌နိရတ္ထကဟောသည်မြဲမြဲမှတ်။ သဒ္ဒါဆရာတို့ အက္ကောစ္ဆိ,ဟု-သံယုဂ်နှင့်ရွတ်သည်။ သနံပုရာဏေဘဝေါသနန္တော,ပြု။ သနံ,ဟူသောနိပါတ်သည်ပုရာဏအနက်ကိုဟောသည်။ ဏျတ္တတာဘာဝေတု,၌၊တု,သဒ္ဒါဖြင့်၊တ္တန, ပစ္စည်းသက်သည်။ ထို့ကြောင့်၊ ဧသဓမ္မော သနန္တနောတိ ဧသောပေါရာဏကောဓမ္မောစိရကာလပ္ပဝတ္တော သဘာဝေါ,ဟု-အဋ္ဌကထာဘွင့်သည်။ သနင်္ကုမာရ၌လည်းသနံ,သည်ပုရာဏကိုဟောသည်။ ထိုဗြဟ္မာသည်ဤလူ့ဘုံ၌ ပျိုပျိုရွယ်ရွယ် အငယ်ကပင်ဈာန်ရ၍ ဗြဟ္မာ့ဘုံ၌ဖြစ်ရကား ထိုဗြဟ္မာ့ဘုံ၌လည်း ကုမာရ,ဟု-ခေါ်စကြသည်။ အသက်ရှည်ကြာ၍ ဟောင်းမြင်းသောကာလ၊သနံတိုးပြန်၍ နင်္ကုမာရ,ခေါ်ပြန်သည်)။ ။

ဒီဃီတိကောသလဇာတကံ ပဌမံ။၃၇၁။

နတ်နှင့်တကွသော လောကကိုဆုံးမတော်မူတတ်သော သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားသည်၊ အဂါရာပစ္စုပေတဿ,အစရှိသော ဂါထာပုဒ်ဖြင့်တန်းဆာဆင်အပ်သော ဤမိဂပေါတကဇာတ်ကို၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ်၊ တစ်ပါးသော ရဟန်းကြီးကို အကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူ၏။ ။

ထိုသမင်ငယ်ကိုရသေ့သည်မိမိသားပြု၍ဆောင်၏။ တစ်နေ့သ၌သမင်ငယ်သည် များစွာသောမြက်ကိုစား၍ အစာမကျေသဖြင့်သေ၏။ ရသေ့သည် သားသေ၏ဟု ငိုကြွေးလျက်လည်း၏။ ထိုအခါ သိကြားမင်းသည် လောကကိုကြည့်လတ်သော် ထိုရသေ့ကိုမြင်၍ ထိုရသေ့ကို သံဝေဂရ စေအံ့ဟုလာလတ်၍ကောင်းကင်၌ရပ်လျက်။ ။

(၈၂၂)အဂါရာ ပစ္စုပေတဿ၊အနဂါရဿ တေ သတော။

သမဏဿ န တံ သာဓု၊ယံ ပေတမနုသောစသိ။ ။

ဟူသောရှေးဦးစွာသောဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၂၂)တာပသ၊ ရှင်ရသေ့။ တွံ၊ သင်သည်။ ပေတံ၊ သေသောသူကို။ ယံအနုသောစသိ၊ အကြင်စိုးရိမ်ခြင်းကိုပြု၏။ တံ၊ ထိုစိုးရိမ်ခြင်းသည်။ အဂါရာ၊ အိမ်မှ။ ပစ္စုပေတဿ၊ ကင်း၍။ အနဂါရဿ၊ အိမ်ရာထောင်သော လူတို့၏ကိစ္စမရှိသော။ သမဏဿ၊ ရဟန်းသည်။ သတော၊ ဖြစ်သော။ တေ၊ သင်အား။ နသာဓု၊ မကောင်း။ ။

ထိုစကားကိုကြား၍ရသေ့သည်။ ။

(၈၂၃)သံဝါသေန ဟဝေ သက္က၊မနုဿဿ မိဂဿ ဝါ။

ဟဒယေ ဇာယတေ ပေမံ၊န တံ သက္ကာ အသောစိတုံ။ ။

ဟူသောဤဒုတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၂၃)သက္က၊ သိကြားမင်း။ သံဝါသေန၊ ပေါင်းဘော်ခြင်းကြောင့်။ မနုဿဿဝါ၊ လူ၏၎င်း။ မိဂဿဝါ၊ သား၏၎င်း။ ဟဒယေ၊ နှလုံး၌။ ပေမံ၊ ချစ်ခြင်းသည်။ ဟဝေ၊ စင်စစ်။ ဇာယတေ၊ ဖြစ်၏။ တံ၊ ထိုချစ်အပ်သောသူကို။ အသောစိတုံ၊ မစိုးရိမ်အံ့သောငှါ။ နသက္ကာ၊ မတတ်ကောင်း။ ။

ထို့နောင်မှသိကြားမင်းသည်။ ။

(၈၂၄)မတံ မရိဿံ ရောဒန္တိ၊ယေ ရုဒန္တိ လပန္တိ စ။

တသ္မာ တွံ ဣသိ မာ ရောဒိ၊ရောဒိတံ မောဃမာဟု သန္တော။ ။

(၈၂၅)ရောဒိတေန ဟဝေ ဗြဟ္မေ၊မတော ပေတော သမုဋ္ဌဟေ။

သဗ္ဗေ သင်္ဂမ္မ ရောဒါမ၊အညမညဿ ဉာတကေ။ ။

ဟူသောဤနှစ်ဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ။

(၈၂၄-၈၂၅)ဣသိ၊ ရသေ့။ ယေ၊ အကြင်သူတို့သည်။ မတဉ္စ၊ သေပြီးသောသူကို၎င်း။ မရိဿဉ္စ၊ သေလတ်အံ့သောသူကို၎င်း။ ရောဒန္တိ၊ ငိုကုန်၏။ ရုဒန္တိ၊ မျက်ရည်ယိုကုန်၏။ လပန္တိ၊ ဆိုမြည်တမ်းကုန်၏။ တေသံ၊ ထိုသူတို့အား။ အဿုပစ္ဆိဇ္ဇဒိဝသော နာမ၊ မျက်ရည်ပြတ်သော နေ့မည်သည်။ နတ္ထိ၊ မရှိ။ တသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ တွံ၊ သင်သည်။ မာရောဒိ၊ မငိုလင့်။ ရောဒိတံ၊ ငိုခြင်းကို။ မောဃံ၊ အကျိုးမရှိဟူ၍။ သန္တော၊ သူတော်ကောင်းတို့သည်။ အာဟု၊ ဆိုကုန်၏။ တသ္မာ၊ ထိုကြောင့်။ တွံ၊ သင်သည်။ မာရောဒိ၊ မငိုလင့်။ ။

ဗြဟ္မေ၊ ရှင်ရသေ့။ ဟဝေ၊ စင်စစ်။ ရောဒိတေန၊ ငိုသဖြင့်။ ပေတော၊ ပစ္စုပ္ပန်ဘဝမှကင်းသော။ မတော၊ သေသောသူသည်။ သမုဋ္ဌဟေ၊ ထငြားအံ့။ သဗ္ဗေ၊ ခပ်သိမ်းကုန်သောငါတို့သည်။ သင်္ဂမ္မ၊ စည်းဝေး၍။ အညမညဿ၊ အချင်းချင်း၏။ ဉာတကေ၊ ဆွေမျိုးတို့ကို။ ရောဒါမ၊ ငိုကုန်အံ့။ ။

ရသေ့သည် ဤသို့သိကြားဆိုစဉ်၊ ငိုခြင်းသည် အကျိုးမရှိဟုမှတ်၍ သိကြားအားချီးမွမ်းလိုရကား။ ။

(၈၂၆)အာဒိတ္တံ ဝတ မံ သန္တံ၊ဃတသိတ္တံဝ ပါဝကံ။

ဝါရိနာ ဝိယ ဩသိဉ္စံ၊သဗ္ဗံ နိဗ္ဗာပယေ ဒရံ။ ။

(၈၂၇)အဗ္ဗဟိ ဝတ မေ သလ္လံ၊ယမာသိ ဟဒယဿိတံ။

ယော မေ သောကပရေတဿ၊ပုတ္တသောကံ အပါနုဒိ။ ။

(၈၂၈)သောဟံ အဗ္ဗူဠှသလ္လောသ္မိ၊ဝီတသောကော အနာဝိလော။

န သောစာမိ န ရောဒါမိ၊တဝ သုတွာန ဝါသဝ။ ။

ဟူသောဤသုံးဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ။

(၈၂၆-၈၂၈)ဃတသိက္ကံဝ ဃတသိက္ကံဧဝ၊ ထောပတ်ဖြင့် သွန်းလောင်းအပ်သည်သာလျှင်ဖြစ်သော။ ပါဝကံ၊ မီးကို။ ဝါရိနာ၊ ရေဖြင့်။ ဩသိဉ္စိဝိယ ဩသိဉ္စိတွာနိဗ္ဗာပေသိဝိယ၊ သွန်းလောင်း၍ ငြိမ်းစေဘိသကဲ့သို့။ ဧဝံတထာ၊ ထို့အတူ။ ဝါသဝ၊ သိကြားမင်း။ တွံ၊ သင်သည်။ အာဒိတ္တံ၊ သောကတည်းဟူသောမီးလောင်သည်။ သန္တံ၊ ဖြစ်သော။ မံ၊ ငါ့ကို။ ဝတ၊ စင်စစ်။ နိဗ္ဗာပယေ၊ ငြိမ်းစေပြီ။ သဗ္ဗံ၊ အလုံးစုံသော။ ဒရံ၊ စိတ်ကိုပူပန်စေတတ်သော သောကကို။ နိဗ္ဗာပယေနိဗ္ဗာပယိ၊ ငြိမ်းစေပြီ။ ။

ယောတွံ၊ အကြင်သိကြားမင်းသည်။ သောကပရေတဿ၊ သောကသည် နှိပ်စက်အပ်သော။ မေ၊ ငါ၏။ ပုတ္တသောကံ၊ သားသေလွန်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်သော စိုးရိမ်ပူပန်ခြင်းကို။ အပါနုဒိ၊ ပယ်၏။ ဟဒယဿိတံ၊ နှလုံးကိုမှီသော။ ယံသလ္လံ၊ အကြင်သောကတည်းဟူသော ငြောင့်သည်။ အာသိ၊ ဖြစ်ပြီ။ မေ၊ ငါ၏။ တံသလ္လံ၊ ထိုသောကတည်းဟူသောငြောင့်ကို။ တေတယာ၊ သင်သိကြားမင်းသည်။ ဝတ၊ စင်စစ်။ အဗ္ဘူဠှံအဘိဦဟိတံ၊ နုတ်အပ်ပြီ။ ။

ဝါသဝ၊ သိကြားမင်း။ တဝ၊ သင်၏။ ဝစနံ၊ စကားကို။ သုတွာန၊ ကြား၍လျှင်။ သောအဟံ၊ ထိုငါသည်။ အဗ္ဘူဠှသလ္လော၊ နုတ်ပယ်အပ်ပြီးသော သောကတည်းဟူသော ငြောင့်ရှိသည်။ အသ္မိ၊ ဖြစ်၏။ ဝီတသောကော၊ စိုးရိမ်ခြင်းကင်းလတ်ပေပြီ။ အနာဝိလော၊ စိတ်နောက်ကျုခြင်းကင်းလက်ပေပြီ။ ဣဒါနိ၊ ယခု။ နသောစာမိ၊ မစိုးရိမ်။ နရောဒါမိ၊ မငိုကြွေး။ ။

(မရိဿတီတိမရိဿံ,ပြု၍၊သေသေဿံန္တုမာနာနာ,ဟူသောသုတ်ဖြင့် ဿံပစ္စည်းသက်၍ပြီးသတည်း။ တနည်း။ ဿပစ္စည်းသက်၍ ဒုတိယာဝိဘတ်အဆုံးရှိသတည်း)။ ။

မိဂပေါတကဇာတကံ ဒုတိယံ။၃၇၂။

နတ်နှင့်တကွသော လောကကိုဆုံးမတော်မူတတ်သော သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားသည်၊ ကုဟိံ ဂတာ ကတ္ထ ဂတာ, အစရှိသော ဂါထာပုဒ်ဖြင့် တန်းဆာဆင်အပ်သော ဤမူသိကဇာတ်ကို၊ ဝေဠုဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ်၊ အဇာတသတ်ကိုအကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူ၏။ ။

အရှင်မင်းသား၊ အရှင်မင်းသား၏ ခမည်းတော်ကို တစ်စုံတစ်ခုသော ဥပါယ်ဖြင့်သတ်၍ မင်းအဖြစ်ကို ယူလော့ဟု အလုပ်အကျွေးတို့ဆိုကုန်၏။ ထိုမင်းသားသည်၊ ကောင်းပြီဟု နန်းတွင်းဝယ် ညအခါ မင်း၏ရေချိုးရာ ရေကန်အနီးသို့သွား၍၊ ထိုအရပ်၌ မင်းကိုသတ်အံ့ဟု သန်လျက်ကို ကိုင်၍ရပ်၏။ မင်းသည် ညချမ်းအခါ၌ မူသိကာမည်သော ကျွန်မကို သင်သည် သွား၍ရေကန်အပြင်၌ သုတ်သင်၍လာလော့၊ ငါရေချိုးအံ့ဟုသန်လျက်ကိုကိုင်၍ သွားစေ၏။ မူသိကာသည်သွား၍ ရေကန်အပြင်၌ သုတ်သင်သည်ရှိသော်မင်းသားကိုမြင်၏။ မင်းသားသည် မိမိအမှုထင်ရှားဖြစ်အံ့သည်မှ ကြောက်သောကြောင့် မူသိကာကိုနှစ်ပိုင်းဖြတ်၍ရေကန်၌ ချ၏။ မင်းသည်ရေချိုးအံ့သောငှါသွား၏။ ကြွင်းသောသူအပေါင်းသည် ယနေ့မူသိကာမည်သောကျွန်မသည် တဘန်မလာ။ အဘယ်သို့သွားသနည်းဟုဆို၏။ ။ မင်းသည်။ ။

(၈၂၉)ကုဟိံ ဂတာ ကတ္ထ ဂတာ၊ဣတိ လာလပ္ပတီ ဇနော။

အဟမေဝေကော ဇာနာမိ၊ဥဒပါနေ မူသိကာ ဟတာ။ ။

ဟူသောရှေးဦးစွာသော ဂါထာကို ရွတ်လျက်ရေကန်ကမ်းနားသို့သွား၏။ ။

(၈၂၉)မူသိကာ၊ မူသိကာသည်။ ကုဟိံ၊ အဘယ်သို့။ ဂတာ၊ သွားသနည်း။ ကတ္ထ၊ အဘယ်သို့။ ဂတာ၊ သွားသနည်း။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဇနော၊ လူများသည်။ လာလပ္ပတေ၊ မြည်တမ်း၏။ မူသိကာ၊ မူသိကာကို။ ဥဒပါနေ၊ ရေကန်၌။ ဟတာ၊ မင်းသားနှစ်ပိုင်းဖြတ်၍ သတ်အပ်ပြီး၍။ ပါတိတာတိ၊ ချအပ်ပြီဟူ၍။ ဧကော၊ တစ်ယောက်သော။ အဟမေဝ၊ ငါသည်သာလျှင်။ ဇာနာမိ၊ သိ၏။ ။

မင်းသားသည်ငါပြုအပ်သောအမှုကို ငါ၏ခမည်းတော် သိအပ်ပြီဟုပြေး၍ထိုအကြောင်းကို အလုပ်အကျွေးတို့အားကြား၏။ ထိုအလုပ်အကျွေးတို့သည် ခုနှစ်ရက်လွန်လတ်သော် တဘန်ထိုမင်းသားကို၊ ရှင်မင်းသား၊ မင်းသည်အကယ်၍သိငြားအံ့။ ဆိတ်ဆိတ်မနေရာ။ သင်မင်းသားအား ကြံ၍ဆိုသည်ဖြစ်လတ္တံ့။ ခမည်းတော်ကို သတ်လော့ဟုဆိုကုန်၏။ မင်းသားသည်တဘန်တစ်နေ့သ၌ သန်လျက်စွဲလျက်စောင်းတန်းခြေရင်း၌ ရပ်၍မင်းသည်လာသောကာလ၌ထိုမှဤမှသတ်ခွင့်ကိုကြည့်၏။ ။ မင်းသည်။

(၈၃၀)ယဝေ တံ ဣတိ စီတိ စ၊ဂဒြဘောဝ နိဝတ္တသိ။

ဥဒပါနေ မူသိကံ ဟန္တွာ၊ယဝံ ဘက္ခေတုမိစ္ဆသိ။ ။

ဟူသောဤဒုတိယဂါထာကိုသရဇ္ဈာယ်၍သွား၏။ ။

(၈၃၀)တွံ၊ သင်သည်။ ဣတိစီတိစဣတောစီတောစ၊ ထိုမှဤမှလည်း။ ပဟရဏောကာသံ၊ သတ်ခွင့်ကို။ ဩလောကေန္တော၊ ကြည့်လျက်။ (ထည့်)။ ယဂေ၊ မယောခင်း၌။ ဂဒြဘောဝ၊ မြည်းကဲ့သို့။ နိဝတ္တသိ၊ နစ်၏။ တံ၊ ထိုအကြောင်းကို။ ဇာနာမိ၊ ငါသိ၏။ ပုရိမဒိဝသံ၊ ရှေးနေ့၌။ မူသိကံ၊ မူသိကာကို။ ဥဒပါနေ၊ ရေကန်၌။ ဟန္တွာ၊ သတ်ချပြီး၍။ အဇ္ဇ၊ ယနေ့။ ယဝံ၊ ငါယဝမင်းကို။ ဘက္ခေတုံ၊ သတ်ခြင်းငှါ။ ဣစ္ဆသိ၊ အလိုရှိ၏။ ။

မင်းသားသည် ခမည်းတော်သည် ငါ့ကို မြင်ပြီဟုထိတ်လန့်၍ပြေး၏။ မင်းသားသည် တဘန်လခွဲကိုလွန်စေ၍ မင်းကိုယောက်မဖြင့် ရိုက်သတ်အံ့ဟုရှည်သော အရိုးရှိသောတစ်ခုသော ယောက်မကိုကိုင်၍ရပ်၏။ မင်းသည်။ ။

(၈၃၁)ဒဟရော စာ-သိ ဒုမ္မေဓ၊ပဌမု-ပ္ပတ္တိကော သုသု။

ဒီဃ-ဉ္စေ-တံ သမာပဇ္ဇ၊န တေ ဒဿာမိ ဇီဝိတံ။ ။

ဟူသောဤတတိယဂါထာကိုရွတ်လျက်စောင်းတန်းထိပ်သို့တက်၏။

(၈၃၁)ဒုမ္မေဓ၊ ပညာနည်းသောမင်းသား။ တွံ၊ သင်သည်။ ဒဟရော၊ ငယ်သည်။ ပဌမုပ္ပတ္တိကော၊ ပဌမအရွယ်၌တည်သည်။ သုသုစ၊ ပျိုမျစ်သည်လည်း။ အာသိ၊ ဖြစ်၏။ ဒီဃံ၊ ရှည်သောအရိုးရှိသော။ ဧတဉ္စ၊ ဤရိုက်နှက်စရာယောက်မကိုလည်း။ သမာပဇ္ဇဂဟေတွာ၊ ကိုင်၍။ ဩလမ္ဗေတွာ၊ ထောက်၍။ ဌိတော၊ တည်သည်။ အာသိ၊ ဖြစ်၏။ တေ၊ သင်အား။ ဇီဝိတံ၊ အသက်ကို။ နဒဿာမိ၊ ယနေ့ငါမပေးအံ့။ ။

ထိုမင်းသားသည် ထိုနေ့၌ ပြေးအံ့သောငှါမတတ်နိုင်၍၊ မြတ်သောမင်းကြီး၊ အကျွန်ုပ်အားအသက်ကို ပေးလော့ဟုမင်း၏ခြေရင်း၌ရပ်၏။ မင်းသည် မင်းသားကို ခြိမ်းခြောက်၍သံခြေချင်းတို့ဖြင့် နှောင်ဘွဲ့စေ၍ နှောင်အိမ်၌သွင်းစေ၍ ထီးဖြူအောက်ဝယ်တန်းဆာဆင်အပ်သောမင်း၏ နေရာ၌နေ၍ ငါတို့ဆရာဒိသာပါမောက္ခ ပုဏ္ဏားသည် ငါ၏ဤအန္တရာယ်ကိုမြင်၍ဤသုံးဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ဟု-ရွှင်လန်းနှစ်သက်လျက် ဥဒါန်းကျူးလိုရကား။ ။

(၈၃၂)နာ-န္တလိက္ခ-ဘဝနေန၊နာ-င်္ဂ-ပုတ္တ-ပိနေန ဝါ။

ပုတ္တေန ဟိ ပတ္ထယိတော၊သိလောကေဟိ ပမောစိတော။ ။

(၈၃၃)သဗ္ဗံ သုတ-မဓီယေထ၊ဟီန-မုက္ကဋ္ဌ-မဇ္ဈိမံ။

သဗ္ဗဿ အတ္ထံ ဇာနေယျ၊န စ သဗ္ဗံ ပယောဇယေ။

ဟောတိ တာဒိသကော ကာလော၊ယတ္ထ အတ္ထာဝဟံ သုတံ။ ။

ဟူသောဤနှစ်ဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ။

(၈၃၂-၈၃၃)အဟံ၊ ငါသည်။ အဇ္ဇ၊ ယနေ့။ အန္တလိက္ခဘဝနေန၊ ကောင်းကင်ဗိမာန်၌တက်၍နေသဖြင့်။ မရဏတော၊ သေဘေးမှ။ ပမောစိတော၊ လွတ်စေအပ်သည်။ နအမှိ၊ မဖြစ်။ အင်္ဂပုတ္တပိနေနဝါ၊ အင်္ဂါကြီးငယ်နှင့်တူသောသား၏ ချစ်ခြင်းဖြင့်မူလည်း။ ပမောစိတော၊ လွတ်စေအပ်သည်။ နအမှိ၊ မဖြစ်။ ဟိသစ္စံ၊ မှန်၏။ ပုတ္တေန၊ ငါ၏ချစ်စွာသောသားသည်။ အဇ္ဇ၊ ယနေ့။ အဟံ၊ ငါ့ကို။ မာရေတုံ၊ သတ်ခြင်းငှါ။ ပတ္ထယိတော၊ တောင့်တအပ်၏။ သောအဟံ၊ ထိုငါသည်။ သိလောကေဟိ၊ ဆရာသည်ဖွဲ့၍ ပေးအပ်သောဂါထာ,ထိုဆရာ၏ဂါထာတို့သည်။ ပမောစိတော၊ သေဘေးမှထွက်စေအပ်သည်။ အမှိ၊ ဖြစ်၏။ ။

ဟီနမုက္ကဋ္ဌမဇ္ဈိမံ၊ အယုတ်အမြတ်အလတ်ဖြစ်သော။ သဗ္ဗံ၊ အလုံးစုံသော။ သုတံ၊ အကြားအမြင်ကို။ အဓီယေထသိက္ခေယျ၊ သင်ရာ၏။ သဗ္ဗဿ၊ အလုံးစုံသောသုတ၏။ အတ္ထံ၊ အနက်ကို။ ဇာနေယျ၊ သိအောင်ပြုရာ၏။ သဗ္ဗံ၊ ယုတ်သည်မူလည်းဖြစ်စေ, အလတ်မူလည်းဖြစ်စေ, အလုံးစုံသောမန္တန်ကို။ နစပယောဇယေ၊ မယှဉ်ရာ။ ။

(မြတ်သောမန္တန်ကိုသာလျှင်မှီဝဲရာ၏ယှဉ်ရာ၏ဟူလိုသည်)။ ။ ယတ္ထယသ္မိံကာလေ၊ အကြင်ကာလ၌။ သုတံ၊ အကြားအမြင်အတတ် ပညာသုတသည်။ အတ္ထာဝဟံ၊ အစီးအပွါးကိုဆောင်နိုင်သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ တာဒိသကော၊ ထိုသို့သဘောရှိသော။ ကာလော၊ ကာလသည်။ ဟောတိ၊ ဖြစ်သည်သာတည်း။ ။ (ပေါက္ခရဏိယံ,ဟု-အဋ္ဌကထာဖွင့်ရကား။ ဥဒပါနသည်ဤ၌ရေကန်ကိုဟောသည်။ ။ ယသ္မာတံဣတိစီတိစဣတော စိတောစ ပဟရဏော ကာသံ ဩလောကေန္တော ယဝေဂဒြဘောဝ နိဝတ္တသိ၊ တသ္မာ တံဇာနာမိ,ဟု-အဋ္ဌကထာရှိရကား။ ဣတိစီတိစ,လိုသည်။ ဣတိစီတိစ,ကို ဣတောစိတောစ,ဘွင့်သည်။ ဣတိစိန္တိစ,ဟု-ရေးမှား၍ပင်ရှိငြားသော်လည်း။ ဣတောစိတောစ,ဟူသောအဘွင့်နှင့်အင်းမကိုက်။ ဣတိစီတိစ,ရှိမှလျှင် ဣတောစိတောစ,ဟူသောအဖွင့်နှင့်အင်းကိုက်သည်။ ။ သတိမရဉာဏ်မဝသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်၎င်း၊ ပျင်းရိသည်၏အဖြစ်ကြောင့်၎င်း သဒ္ဒါပျက်ကိုဆိုမိသော်လည်း အနက်ကိုရှာသည်ရှိသော် သဒ္ဒါကောင်း၏အဖြစ်ကိုပညာရှိကသိအပ်၏။ ပမာသော်ကား။ အမု,ဟူ၍ သဒ္ဒါပျက်ကို ဆိုမိသော်လည်း အနက်ကိုရှာသည်ရှိသော် အမ္မ,ဟူသော သဒ္ဒါကောင်း၏အဖြစ်ကို သိအပ်၏သို့တည်း။ ထိုကြောင့်။ ။ အသတိတ္တာလသတ္တာစ၊ အပသဒ္ဒေပိ သာဓုတာ။ အတ္ထေသနေယထာမူတိ၊ပုတ္တေပျမ္မာတိမနုတေ။ ။ဟု-သဒ္ဒဝိဒူတို့ဆိုကုန်သည်။ ။ ပဌမုပ္ပတ္တိကောတိ ပဌမဝယေန ဥပ္ပတ္တိကော ဥပ္ပတ္တိတော, ဘွင့်သည်ကားသဒ္ဒါနက်။ ပဌမဝယေဌိတေါ,ဘွင့်သည်ကား အဓိပ္ပါယ်နက်။ ပဌမုပ္ပတ္တိတော,ဟု-ဒန္တဇနှင့်ရှိသည်ကား မသင့်။ ။ သမာပဇ္ဇာတိဂဟေတွာ,အဋ္ဌကထာဖွင့်ရကား သံရှေးအာရှေးရှိသော ပဒဓာတ်သည် အနေကတ္ထဖြစ်၍ ဂဟဏအနက်ကို ဟောသည်ယူ။ ။ ဩလမ္ဗေတွာ ဌိတောသီတိ အတ္ထော,ဆက်ပြန်သည်ကား အဓိပ္ပါယတ္ထ။ ။ အန္တလိက္ခဘဝနံဝုစ္စတိဒိဗ္ဗဝိမာနံ။ အဟံအဇ္ဇအန္တလိက္ခဘဝနံပိနအာရူဠှော။ တသ္မာ နာန္တလိက္ခဘဝနေနါပိအဇ္ဇမရဏတောပမောစိတောမှိ,ဟု-အဋ္ဌကထာဘွင့်သည့်အလို။ အန္တလိက္ခ ဘဝနသည် ကောင်းကင်ဗိမာန်ကို ဟောသည်ကားမုချ။ ဗိမာန်၌တက်၍နေခြင်းကြိယာကားဥပစာ။ ။ နစသဗ္ဗံပယောဇယေတိ ဟီနံမန္တံမဇ္ဈိမံဝါသဗ္ဗံနပယောဇယေ။ ဥတ္တမမေဝသေ ဝေယျာတိအတ္ထော။ (အဋ္ဌကထာ)။ တနည်း။ အလုံးစုံသော အတတ်ပညာဝိဇ္ဇာသုတကိုကာလမဟုတ်သည်၌, မယှဉ်အပ်။ ကာလမဟုတ်သည်၌ ယှဉ်သော် သဉ္ဇီဝလုလင်ကဲ့သို့ ဘေးပင်ရောက်သေးသည်ဟူလို။ ထိုကြောင့် ဟောတိတာဒိသကော ကာလော။ ယတ္ထအတ္ထာ ဝဟံသုတံ,ဟူသောဝ်။ ။ ယတ္ထအတ္ထာ ဝဟံသုတန္တိ ယသ္မိံ ကာလေ မဟောသဓ ပဏ္ဍိတောကုမ္ဘကာရကမ္မကရဏံဝိယယံကိဉ္စိသိက္ခိတံ သိပ္ပံအတ္ထာဝဟံ ဟောတိ၊ တာဒိသောပိ ကာလောဟောတိ ယေဝါတိအတ္ထော။(အဋ္ဌကထာ)။ ။

မူသိကဇာတကံ တတိယံ။၃၇၃။

နတ်နှင့်တကွသော လောကကိုဆုံးမတော်မူတတ်သော သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားသည်၊ သဗ္ဗံဘဏ္ဍံ, အစရှိသော ဂါထာပုဒ်ဖြင့် တန်းဆာဆင်အပ်သော ဤစူဠဓနုဂ္ဂဟဇာတ်ကို၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ်၊ မယားဟောင်းသည် ဖြားရောင်းသောရဟန်းကိုအကြောင်းပြု၍ဟောတော်မူ၏။ ။

ထိုမိန်းမသည် ထိုခိုးသူကြီးမိမိကိုစွန့်သွားသည်ကိုမြင်၍၊ အရှင်၊ အဘယ့်ကြောင့်ငါ့ကိုစွန့်ပစ်၍သွားသနည်း။ အဘယ့်ကြောင့်ဤသို့ပြုသနည်း၊ လာလော၊ ငါ့ကိုလည်းယူ၍သွားလော့ဟု ထိုခိုးသူကြီးနှင့်တကွစကားပြောလိုရကား။ ။

(၈၃၄)သဗ္ဗံ ဘဏ္ဍံ သမာဒါယ၊ပါရံ တိဏ္ဏောသိ ဗြာဟ္မဏ။

ပစ္စာဂစ္ဆ လဟုံ ခိပ္ပံ၊မမ္ပိ တာရေဟိ ဒါနိတော။ ။

ဟူသောရှေးဦးစွာသောဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၃၄)ဗြာဟ္မဏ၊ ပုဏ္ဏား။ တွံ၊ သင်သည်။ သဗ္ဗံ၊ အလုံးစုံသော။ ဘဏ္ဍံ၊ ဥစ္စာကို။ သမာဒါယ၊ ယူ၍။ ပါရံ၊ ကမ်းတစ်ဘက်သို့။ တိဏ္ဏော၊ ကူးသည်။ အသိ၊ ဖြစ်၏။ လဟုံ၊ လျင်စွာ။ ပစ္စာဂစ္ဆ၊ တဘန်ပြန်လော့။ ဣဒါနိ၊ ယခု။ ဣတော၊ ဤမှာဘက်မှ။ ခိပ္ပံ၊ လျင်စွာ။ မံပိ၊ ငါ့ကိုလည်း။ တာရေဟိ၊ ဆောင်လော့။ ။

ခိုးသူသည် ထိုစကားကိုကြား၍ တဘန်ကမ်းနား၌ရပ်လျက်လျှင်။ ။

(၈၃၅)အသန္ထုတံ မံ စိရ-သန္ထုတေန၊နိမီနိ ဘောတီ အဒ္ဓုဝံ ဓုဝေန။

မယာပိ ဘောတီ နိမိနေယျ အညံ၊ဣတော အဟံ ဒူရတရံ ဂမိဿံ။ ။

ဟူသောဤဒုတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၃၅)ဘောတိ၊ ပုဏ္ဏေးမ။ တွံ၊ သင်သည်။ စိရသန္ထတေန၊ ကြာမြင့်စွာပေါင်းသောလင်ဖြင့်။ အသန္ထတံ၊ မပေါင်းဘော်ဘူးသော။ မံ၊ ငါ့ကို။ နိမိနိ၊ လဲလှယ်၍ယူ၏။ ဓုဝေန၊ အမြဲဖြစ်သောလင်ဖြင့်။ အဓုဝံ၊ မမြဲသောငါ့ကို။ နိမိနိ၊ လဲလှယ်၍ယူ၏။ ဘောတိ၊ ပုဏ္ဏေးမ။ တွံ၊ သင်သည်။ မယာပိ၊ ငါဖြင့်လည်း။ အညံ၊ တစ်ပါးသောလင်ကို။ နိမိနေယျ၊ လဲလှယ်၍ယူရာ၏။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဣတော၊ ဤအရပ်မှ။ ဒူရတရံ၊ အလွန်ဝေးသောအရပ်သို့။ ဂမိဿံ၊ ပြေးတော့အံ့။ ။

ထိုမြေခွေးကို မြင်၍လွန်စွာသောအလိုရမက်သည်နှိပ်စက်အပ်သော ဤမြေခွေးသည် အမဲကိုလည်းမရ၊ငါးကိုလည်းမရ၊ အိုးကိုခွဲဘိသကဲ့သို့ ထိုမိန်းမသည်သည်းစွာသောရယ်ခြင်းကိုရယ်၏။ ။

ထိုရယ်သံကိုကြား၍မြေခွေးသည်။ ။

(၈၃၆)ကာ-ယံ ဧဠဂလာဂုမ္ဗေ၊ကရောတိ အဟုဟာသိယံ။

နယီဓ နစ္စဂီတံ ဝါ၊တာဠံ ဝါ သုသမာဟိတံ။

အနမှိ-ကာလေ သုသောဏိ၊ကိံ နု ဇဂ္ဃသိ သောဘဏေ။ ။

ဟူသောဤတတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၃၆)ဧဠဂဏဂုမ္ဗေ၊ သမန်းမြက်ချုံ၌။ အယံ၊ ဤမိန်းမသည်။ ဟာသိယံ၊ သည်းစွာသောရယ်ခြင်းကို။ ကရောတိ၊ ပြု၏။ ကာ၊ အဘယ်မိန်းမသည်။ အဟု၊ ဖြစ်သနည်း။ ဣဓ၊ ဤအရပ်၌။ နစ္စဂီတံဝါ၊ ကခြင်းသီခြင်းသည်၎င်း။ သုသမာဟိတံ၊ ကောင်းစွာပြုအပ်သော။ တာလံဝါဟတ္ထတာလံဝါ၊ လက်ချပ် လက်ခုပ် စည်ပုတ် လင်းကွင်း တီးမှုတ်ခြင်းသည်၎င်း။ နတ္ထိ၊ မရှိပါခဲ့။ သုသောဏိ၊ ကောင်းသောခါးရှိသော။ သောဘဏေ၊ တင့်တယ်သောရှင်မ။ တွံ၊ ရှင်မသည်။ အနမှိကာလေ၊ ငိုသင့်သောကာလ၌။ ကိံနု၊ အဘယ့်ကြောင့်။ ဇဂ္ဃသိ၊ သည်းစွာရယ်ဘိသနည်း။ ။

ထိုစကားကိုကြား၍၊ ထိုမိန်းမသည်။ ။

(၈၃၇)သိင်္ဂါလ ဗာလ ဒုမ္မေဓ၊အပ္ပပညောသိ ဇမ္ဗုက။

ဇီနော မစ္ဆဉ္စ ပေသိဉ္စ၊ကပဏော ဝိယ ဈာယသိ။ ။

ဟူသောဤစတုတ္ထဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၃၇)ဗာလ၊ မိုက်သော။ ဒုမ္မေဓ၊ ပညာမရှိသော။ ဇမ္ဗုက၊ ဇမ္ဗုကဟုဆိုအပ်သော။ သိင်္ဂါလ၊ မြေခွေး။ တွံ၊ သင်သည်။ အပ္ပပညော၊ ပညာမရှိသည်။ အသိ၊ ဖြစ်၏။ မစ္ဆဉ္စ၊ ငါးကို၎င်း။ ပေသိဉ္စ၊ အမဲတုံးကို၎င်း။ ဇီနော၊ ရှုံးခြင်းသို့ရောက်သည်ဖြစ်၍။ ဝါ၊ စွန့်ရသည်ဖြစ်၍။ ကပဏောဝိယ၊ ဥစ္စာတစ်ထောင်ရှုံး၍အထီးကျန်သောသူကဲ့သို့။ ဈာယသိ၊ စိုးရိမ်ကြံမှိုင်၏။ ။

ထိုနောင်မှမြေခွေးသည်။ ။

(၈၃၈)သုဒဿံ ဝဇ္ဇမညေသံ၊အတ္တနော ပန ဒုဒ္ဒသံ။

ဇီနာ ပတိဉ္စ ဇာရဉ္စ၊မညေ တွညေဝ ဈာယသိ။ ။

ဟူသောဤပဉ္စမဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၃၈)ပါပဓမ္မေ၊ ယုတ်မာသောအကျင့်ရှိသော။ ဒုဿီလေ၊ သီလမရှိသောမိန်းမ။ အညေသံ၊ သူတစ်ပါးတို့၏။ ဝဇ္ဇံ၊ အပြစ်ကို။ သုဒဿံ၊ မြင်လွယ်၏။ အတ္တနော၊ မိမိ၏။ ဝဇ္ဇံပန၊ အပြစ်ကိုမူကား။ ဒုဒ္ဒသံ၊ မြင်ခဲ၏။ တွညေဝ၊ သင်သည်သာလျှင်။ ပတိဉ္စ၊ အဘပေးစားသောလင်ကို၎င်း။ ဇာရဉ္စ၊ လမ်းတွင်ကောက်၍ရသောသယောက်လင်ကို၎င်း။ ဇီနာ၊ စွန့်ရသည်ဖြစ်၍။ ဝါ၊ ရှုံးသည်ဖြစ်၍။ ဈာယသိမညေ၊ ငါ့ထက်အဆအရာ စိုးရိမ်ကြံမှိုင်ရ၏ဟုငါအောက်မေ့၏။ ။

ထိုမိန်းမသည် မြေခွေးစကားကိုကြား၍။ ။

(၈၃၉)ဧဝမေတံ မိဂရာဇ၊ယထာ ဘာသသိ ဇမ္ဗုက။

သာ နူနာဟံ ဣတော ဂန္တွာ၊ဘတ္တု ဟေဿံ ဝသာ-နုဂါ။ ။

ဟူသောဤဆဋ္ဌဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၃၉)မိဂရာဇ၊ သားမင်းဖြစ်သော။ ဇမ္ဗုက၊ မြေခွေး။ တွံ၊ သင်သည်။ ယထာ၊ အကြင်အခြင်းဖြင့်။ ဘာသသိ၊ ဆို၏။ ဧဝမေဝ၊ ဤသင်ဆိုသောအခြင်းအရာဖြင့်လျှင်။ ဟောမိ၊ ဖြစ်ရချေ၏။ အဟံ၊ ငါသည်။ ဣတော၊ ဤအရပ်မှ။ ဂန္တွာ၊ သွား၍။ ပုန၊ တဘန်။ ယံဘတ္တာရံ၊ အကြင်လင်ကို။ လဘိတွာ၊ ရ၍။ နူနဧကန္တေနေဝ၊ စင်စစ်သဖြင့်လျှင်။ တဿဘတ္တု၊ ထိုလင်၏။ ဝသာနုဂါ၊ အလိုသို့လိုက်၍ကျင့်သည်။ ဟေဿံ၊ ဖြစ်အံ့။ ။

ထိုအခါသီလမရှိသောမိန်းမ၏စကားကို ကြား၍သိကြားမင်းသည်။ ။

(၈၄ဝ)ယော ဟရေ မတ္တိကံ ထာလံ၊ကံသထာလမ္ပိ သော ဟရေ။

ကတဉ္စေဝ တယာ ပါပံ၊ပုနပေဝံ ကရိဿသိ။ ။

ဟူသောဤဩသာနဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၀)အနာစရေ၊ စက်ဆုပ်စရာယုတ်မာသောအကျင့်ရှိသော မိန်းမ။ တွံ၊ သင်သည်။ ကိံ ကထေသိ၊ အသို့ဆိုသနည်း။ ယော၊ အကြင်သူသည်။ မတ္တိကံထာလံ၊ မြေခွက်ကို။ ဟရေ၊ ခိုး၏။ သော၊ ထိုမြေခွက်ကိုမျှခိုးတတ်သောသူသည်။ ကံသထာလံပိ၊ ရွှေခွက်ငွေခွက်စသောခွက်ကိုလည်း။ ဟရေ၊ ခိုးအံ့စင်းစင်းတည်း။ တယာ၊ သင်သည်။ ဣဒံပါပံ၊ ဤယုတ်မာသောမကောင်းမှုကို။ ကတဉ္စေဝ၊ ပြုပြီးသည်သာတည်း။ တဝ၊ သင်အား။ သန္ဓာတုံ၊ ယုံကြည်ခြင်းငှာ။ နသက္ကာ၊ မတတ်ကောင်း။ တွံ၊ သင်သည်။ ပုနပိ၊ တစ်ဘန်လည်း။ ဧဝံ၊ ဤကဲ့သို့သောမကောင်းမှုကို။ ကရိဿသိ၊ ပြုပြန်လတ္တံ့စင်းစင်းတည်း။ ။ (ဧဠဂဏဂုမ္ဗေတိဒဗ္ဗဂုမ္ဗေ။ အနမှိကာလေတိယောဇနကာလေရောဒိတုံယုတ္တကာလေ,ဖွင့်သည်ကားအဓိပ္ပါယတ္ထ။ မှီ ဤသံဟသနေ။ မှယတေ။ ဝိမှယတေ။ ဓာတုမာလာလာရှိ၍မှိဓာတ်သည်အနည်းငယ်ရယ်ခြင်း ရွှင်ပြုံးခြင်းကိုဟောသည်ဖြစ်၍ အနမှီကာလေအနုမှယကာလေ၊ မပြုံးမရွှင်သင့်သောကာလ၌,ဟုပေးသော်သဒ္ဒတ္ထ။ တနည်းသော်တုံ။ အကုသလာ၌အသည်ဝိရုဒ္ဓအနက်ကိုဟောသကဲ့သို့ငိုကြွေးရာကာလဟူသော ဝိရုဒ္ဓအနက်ကိုဟောသည်။ မှိကာလံဧဝအမှိကာလံ။ အဝဇ္ဇ၌အကဲ့သို့တဗ္ဘော။ နအမှိကာလံအနမှိကာလံ၊ တသ္မိံ အနမှိကာလေ,ဟု-ပြု)။ ။

စူဠဓနုဂ္ဂဟဇာတကံ စတုတ္ထံ။၃၇၄။

နတ်နှင့်တကွသော လောကကိုဆုံးမတော်မူတတ်သော သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားသည်၊ ဣဒါနိခေါမှိ, အစရှိသော ဂါထာပုဒ်ဖြင့် တန်းဆာဆင်အပ်သော ဤကပေါတဇာတ်ကို၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌ သီတင်းသုံးနေတော်မူစဉ်၊ တစ်ယောက်သောလျှပ်ပေါ်သောရဟန်းကိုအကြောင်းပြု၍ဟောတော်မူ၏။ ။

ထိုကျီးသည် တစ်နေ့သ၌ များစွာသော ငါးအမဲကိုမြင်၍ဤငါးအမဲကို စားအံ့ဟုအလွန်ညဉ်းညူလျက်။ အသိုက်တောင်း၌လျှင်အိပ်၍ခိုသည်၊ အဆွေကျီး၊ လာလော့၊ အစာရှာအံ့သောငှါသွားကုန်အံ့ဟုဆိုသော်လည်း ငါသည်အစာမကြေခြင်းကြောင့်အိပ်၏။ သင်သည်သွားလေလော့ဆို၍ အစာရှာမသွားမူ၍၊ ထိုခိုသွားသည်ရှိသော်ငါ၏ဆူးငြောင့်ဖြစ်သောရန်သူ သည်သွားပြီ၊ ယခုငါသည်အလိုရှိတိုင်းငါးအမဲကိုစားအံ့ဟုကြံလျက်။ ။

(၈၄၁)ဣဒါနိ ခေါမှိ သုခိတော အရောဂေါ၊နိက္ကဏ္ဋကော နိပ္ပတိတော ကပေါတော။

ကာဟာမိ ဒါနီ ဟဒယဿ တုဋ္ဌိံ၊တထာဟိမံ မံသသာကံ ဗလေတိ။ ။

ဟူသောရှေးဦးစွာသောဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၁)အဟံ၊ ငါသည်။ ဣဒါနိခေါ၊ ယခု၌လျှင်။ သုခိတော၊ ချမ်းသာသည်။ အရောဂေါ၊ ရောဂါမရှိသည်။ နိက္ကဏ္ဋကော၊ ဆူးငြောင့်မရှိသည်။ အမှိ၊ ဖြစ်ပေပြီ။ ကပေါတော၊ ငါ့ဆူးငြောင့်ဖြစ်သောခိုသည်။ နိပ္ပတိတော နိဂ္ဂတော၊ ထွက်သွားလေပြီ။ ဣဒါနိ၊ ယခုအခါ၌။ ဟဒယဿ၊ နှလုံး၏။ တုဋ္ဌိံ၊ နှစ်သက်ခြင်းကို။ ကာဟာမိ၊ ပြုအံ့။ တထာဟိ၊ ထိုကြောင့်လျှင်။ မံသသာကံ၊ အမဲဟင်းမျိုးတို့မှ ကြွင်းသောဟင်းသည်။ ဥဋ္ဌေဟိ၊ ကျီးမင်းထလော့။ ခါဒ၊ ကျီးမင်းစားလော့။ ဣတိ၊ ဤသို့။ ဝဒမါနံဝိယ၊ ဆိုဘိသကဲ့သို့။ မံမယှံ၊ ငါ၏။ ဗလေတိဗလံကရောတိ၊ အားလုံ့လဥဿာဟကိုပြု၏။ ။

စဖိုသည်သည် ငါးအမဲကိုချက်၍ စဖိုအိမ်မှထွက်၍ ကိုယ်မှချွေးကို သုတ်လျက်နေ၏။ ကျီးသည် တောင်းမှထွက်၍ အမဲကိုဝမ်းပြည့်အောင် စား၍အမဲကိုထားသောတောင်း၌နား၍ကိရိကိရိ,ဟုအသံကိုပြု၏။ စဖိုသည်သည် လျင်မြန်သဖြင့်လာလတ်၍ ကျီးကိုဖမ်း၍အလုံးစုံသောအတောင်တို့ကိုနုတ်၍ စပ်သောချင်းမုန်ညင်းစေ့တို့ကိုရော၍ ပုပ်သော ရက်တက်ရည်ဖြင့်နယ်၍ အလုံးစုံသောကိုယ်ကိုလိမ်း၍တစ်ခုသောအိုးခြမ်းကိုသွေး၍ ဖောက်ထွင်း၍ချည်ကြိုးဖြင့် ထိုကျီး၏လည်၌ ဖွဲ့ဆွဲ၍ အသိုက်တောင်း၌လျှင်ထား၍သွား၏။ ခိုသည်လာလတ်၍ ထိုကျီးကိုမြင်၍ ဗျိုင်းသည် ငါ့အဆွေခင်ပွန်းကျီး၏တောင်း၌အိပ်၏။ အဘယ်ဗျိုင်းနည်း။ ငါ့အဆွေခင်ပွန်းဖြစ်သောကျီးသည်ကြမ်းကြုတ်၏။ လာလတ်၍ သင့်ကိုညှဉ်းဆဲရာ၏ဟုပြက်ရယ်ပြုလိုရကား။ ။

(၈၄၂)ကာယံ ဗလာကာ သိခိနော၊စောရီ လင်္ဃိပိတာမဟာ။

ဩရံ ဗလာကေ အာဂစ္ဆ၊စဏ္ဍော မေ ဝါယသော သခါ။ ။

ဟူသောဤဒုတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၂)သိခိနီ၊ ဦးစွန်းရှိသော။ စောရီ၊ နေရာတောင်းကိုခိုးတတ်သော။ လင်္ဃီပိတာမဟာ၊ မိုဃ်းဟူသော အဘိုးရှိသော။ အယံဗလာကာ၊ ဤဗျိုင်းအောက်မသည်။ ကာ၊ အဘယ်ဗျိုင်းအောက်မနည်း။ ဗလာကေ၊ ဗျိုင်းအောက်မ။ ဩရံ၊ ဤအတွင်းသို့။ အာဂစ္ဆ၊ လာလော့။ မေ၊ ငါ၏။ သခါ၊ ခင်ပွန်းဖြစ်သော။ ဝါယသော၊ ကျီးသည်။ စဏ္ဍော၊ ကြမ်း၏။ ။

ထိုစကားကိုကြား၍ကျီးသည်။ ။

(၈၄၃)အလဉှိ တေ ဇဂ္ဃိတာယေ၊မမံ ဒိသွာန ဧဒိသံ။

ဝိလူနံ သူဒပုတ္တေန၊ပိဋ္ဌ-မဏ္ဍေန မက္ခိတံ။ ။

ဟူသောဤတတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၃)သမ္မ၊ အဆွေခို။ သူဒပုတ္တေန၊ စဖိုသည်သားသည်။ ဝိလူနံ၊ အမွေးအတောင်စင်အောင်နုတ်၍။ ပိဋ္ဌမဏ္ဍေန၊ ချင်းမုန်ညင်းမုန့်ဖျော်သောရက်တက်ရည်ကြည်ဖြင့်။ မက္ခိတံ၊ လိမ်းကျံအပ်သော။ ဧဒိသံ၊ ဤသို့ဆင်းရဲကြီးစွာရောက်သော။ မမံ၊ ငါ့ကို။ ဒိသွာန၊ မြင်၍။ တေ၊ အဆွေအား။ ဇဂ္ဃိတာယေ၊ ပြက်ရယ်ပြုခြင်းငှါ။ အလံဟိအလံဧဝ၊ မသင့်သည်သာတည်း။ ။

ခိုသည်ပြက်ရယ်ပြုလို၍လျှင်တဖန်။ ။

(၈၄၄)သုနှာတော သုဝိလိတ္တောသိ၊အန္နပါနေန တပ္ပိတော။

ကဏ္ဌေ စ တေ ဝေဠုရိယော၊အဂမာ နု ကဇင်္ဂလံ။ ။

ဟူသောဤစတုတ္ထဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၄)သမ္မ၊ အဆွေ။ တွံ၊ သင်သည်။ သုနှာတော၊ ကောင်းစွာရေချိုးသုတ်သင်အပ်သည်ဖြစ်၍။ သုဝိလိတ္တော၊ ကောင်းစွာလိမ်းကျံအပ်သည်။ အန္နပါနေန၊ ထမင်းအဖျော်ဖြင့်။ တပ္ပိတော၊ ရောင့်ရဲသည်။ အသိ၊ ဖြစ်၏။ တေ၊ သင်၏။ ကဏ္ဌေစ၊ လည်၌လည်း။ ဝေဠုရိယော၊ ဝေဠုရိယပတ္တမြားရတနာကို။ ပိဠန္ဓော၊ ဆင်ယင်အပ်၏။ တွံ၊ သင်သည်။ ဧတ္တကံကာလံ၊ ဤမျှလောက်သောကာလပတ်လုံး။ အမှာကံ၊ ငါတို့အား။ နဒဿေသိ၊ မပြ။ ဂဇင်္ဂလံ၊ ဗာရာဏသီမြို့တွင်းသို့။ အဂမာနု၊ သွားချေသလော။ ။

ထိုနောင်မှကျီးသည်။ ။

(၈၄၅)မာ တေ မိတ္တော အမိတ္တော ဝါ၊အဂမာသိ ကဇင်္ဂလံ။

ပိဉ္ဆာနိ တတ္ထ လာယိတွာ၊ကဏ္ဌေ ဗန္ဓန္တိ ဝဋ္ဋနံ။ ။

ဟူသောဤပဉ္စမဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၅)ပါရာဝတ၊ ခို။ တေ၊ သင်၏။ မိတ္တောဝါ၊ အဆွေခင်ပွန်းမူလည်းဖြစ်စေ။ အမိတ္တောဝါ၊ အဆွေခင်ပွန်းမဟုတ်သောငှက်မူလည်းဖြစ်စေ။ သဗ္ဗံ၊ အလုံးစုံသောသူကို။ ဂဇင်္ဂလံ၊ ဗာရာဏသီမြို့တွင်းသို့။ မာအဂမာသိ၊ မသွားစေလင့်။ တတ္ထ၊ ထိုဗာရာဏသီမြို့တွင်း၌။ ပိဉ္ဆာနိ၊ အမွေးအတောင်တို့ကို။ လာယိတွာ၊ နုတ်၍။ ကဏ္ဌေ၊ လည်၌။ ဝဋ္ဋနံ၊ အိုးခြမ်းကို။ ဗန္ဓန္တိ၊ ဘွဲ့ချည်တတ်ကုန်၏။ ။

ထိုစကားကိုကြား၍ခိုသည်။ ။

(၈၄၆)ပုနပါပဇ္ဇသီ သမ္မ၊သီလဉှိ တဝ တာဒိသံ။

န ဟိ မာနုသကာ ဘောဂါ၊သုဘုဉ္ဇာ ဟောန္တိ ပက္ခိနာ။ ။

ဟူသောဤ​ဩသာနဂါထာကိုဆို၏။ ။

(၈၄၆)သမ္မ၊ အဆွေ။ တွံ၊ သင်သည်။ ပုနပိ၊ တဘန်လည်း။ ဧဝရူပံ၊ ဤသို့သဘောရှိသောဆင်းရဲသို့။ အာပဇ္ဇသိ၊ ရောက်လတ္တံ့။ ဟိသစ္စံ၊ မှန်၏။ တဝ၊ သင်၏။ သီလံ၊ အလေ့အကျင့်သည်။ တာဒိသံ၊ ထိုသို့ဆင်းရဲခံစရာယုတ် မာညစ်ပတ်သောသဘောရှိ၏။ ဟိသစ္စံ၊ မှန်၏။ မာနုသကာဘောဂါ၊ လူ၌ဖြစ်သော အသုံးအဆောင်တို့သည်။ ပက္ခိနောပက္ခိနာ၊ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သောငှက်သည်။ သုဘုဉ္ဇာ၊ လွယ်သဖြင့်သုံးဆောင်အပ်ကုန်သည်။ နဟောန္တိ၊ မဖြစ်ကုန်။ ။

(ဇဂ္ဃိတာယေ၌ဇဂ္ဃိဓာတ်၊ တာယေပစ္စည်း။ ။ ပတတ္တံ ပေခုဏံ ပတ္တံ၊ ပက္ခော ပိဉ္ဆံ ဆဒေါ ဂရု။ ။ အတောင်ဟောပရိယာယ်။ ။ ပတိတုမိစ္ဆတိယေနာတိပိဉ္ဆံ။ နေရုတ္တော၊ ပတဂမနေဝါ၊ဆော၊ တလေါပေါ။ ဗိန္ဒာဂမော၊အဿိ။ (အဘိဓာန်ဋီကာ)။ ။

ကပေါတဇာတကံ ပဉ္စမံ။၃၇၅။တဿု-ဒ္ဒါနံ။ ။

မဏိကုဏ္ဍလသုဇာတာ၊ဝေနသာခဉ္စဩရဂံ။

ဃဋံကောရဏ္ဍိလဋုကီ၊ဓမ္မပါလံမိဂံတထာ။ ။

သုယောနန္ဒီဝဏ္ဏာရောဟံ၊သီလံဟိရိခဇ္ဇောပနံ။

​အဟိကုဏ္ဍိကသာဠိယံ၊တစသာရံမိတ္တဝိန္နံ။ ။

ပလာသံစေဝဒီဃိတိ၊မိဂပေါတကမူသိကံ။

ဓနုဂ္ဂဟောကပေါတဉ္စ၊ဇာတကာပဉ္စဝီသတိ။ ။

ပဉ္စကနိပါတံနိဋ္ဌိတံ။၂၅။၃၇၅။