နတ်နှင့်တကွသော လောကကိုဆုံးမတော်မူတတ်သော သဗ္ဗညုမြတ်စွာဘုရားသည်၊ ရာဇာတေဘတ္တံ, အစရှိသော ဂါထာပုဒ်ဖြင့် တန်းဆာဆင်အပ်သော ဤသုတနဇာတ်ကို၊ ဇေတဝန်ကျောင်းတော်၌သီတင်းသုံး နေတော်မူစဉ်၊ အမိကိုလုပ်ကျွေးသောရဟန်းကိုအကြောင်းပြု၍ ဟောတော်မူ၏။ ။
ဘုရားလောင်းသည်သစ်ပင်၏ အနီးသို့သွား၍ သန်လျက်ဦးဖြင့် ထမင်းခွက်ကိုအရိပ်အတွင်း၌ထား၍အရိပ်အစွန်း၌ရပ်လျက်။ ။
(၁၀၀၄)ရာဇာ တေ ဘတ္တံ ပါဟေသိ၊သုစိံ မံသူပသေစနံ။
မဃဒေဝသ္မိံ အဓိဝတ္ထေ၊ဧဟိ နိက္ခမ္မ ဘုဉ္ဇဿု။ ။
ဟူသောဤပဌမဂါထာကိုဆို၏။ ။
ထိုစကားကိုကြား၍ ဘီလူးသည်လှည့်စား၍အရိပ်တွင်းသို့ဝင်သောဤယောက်ျားကိုစားအံ့ဟုကြံ၍။ ။
(၁၀၀၅)ဧဟိ မာဏဝ ဩရေန၊ဘိက္ခမာဒါယ သူပိတံ။
တွဉ္စ မာဏဝ ဘက္ခာဝ၊ဥဘော ဘက္ခာ ဘဝိဿထ။ ။
ဟူသောဤဒုတိယဂါထာကိုဆို၏။ ။
ထိုစကားကိုကြား၍ဘုရားလောင်းသည်။ ။
(၁၀၀၆)အပ္ပကေန တုဝံ ယက္ခ၊ထုလ္လမတ္ထံ ဇဟိဿသိ။
ဘိက္ခံ တေ နာဟရိဿန္တိ၊ဇနာ မရဏ-သညိနော။ ။
(၁၀၀၇)လဒ္ဓါယ ယက္ခာ တဝ နိစ္စ-ဘိက္ခံ၊သုစိံ ပဏီတံ ရသသာ ဥပေတံ။
ဘိက္ခဉ္စတေ အာဟရိယော နရော ဣဓ၊သုဒုလ္လဘော ဟေဟိတိ ဘက္ခိတေ မယိ။ ။
ဟူသောဤနှစ်ဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ။
(၁၀၀၆-၁၀၀၇)ယက္ခ၊ ဘီလူး။ တုဝံ၊ သင်သည်။ အပ္ပကေန၊ အနည်းငယ်သောအကြောင်းဖြင့်။ ထုလ္လံ၊ ကြီးစွာသော။ အတ္ထံ၊ အကျိုးကို။ ဇဟိဿသိ၊ စွန့်ရလတ္တံ့။ ဇနာ၊ လူတို့သည်။ မရဏသညိနော၊ သေအံ့ဟုအမှတ်ရှိကုန်သည်ဖြစ်၍။ တေ၊ သင်အား။ ဘိက္ခံ၊ ထမင်းကို။ နာဟရိဿန္တိ၊ မပို့မဆောင်ကုန်လတ္တံ့။ အထ၊ ထိုသို့မပို့မဆောင်သည်ရှိသော်။ တွံ၊ သင်သည်။ မိလာတသာခေါ၊ ညှိုးနွမ်းသော အခက်အလက်ရှိသော။ ရုက္ခောဝိယ၊ သစ်ပင်ကဲ့သို့။ နိရာဟာရော၊ အစာကင်းသည်ဖြစ်၍။ ဒုဗ္ဗလော၊ အားနည်းသည်။ ဘဝိဿသိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ။
ယက္ခ၊ ဘီလူး။ အဟံ၊ ငါသည်။ အဇ္ဇ၊ ယနေ့။ သုစိံ၊ စင်ကြယ်သော။ ပဏီတံ၊ မြတ်သော။ ရသသာ၊ အရသာနှင့်။ ဥပေတံ၊ ပြည့်စုံသော။ တဝ၊ သင်၏။ နိစ္စဘိက္ခံ၊ အမြဲဝတ်တည်သောဤအစာထမင်းကို။ အာဟရိံ၊ ဆောင်ခဲ့ပြီ။ လဒ္ဓါယံလဒ္ဓအါဂမနံ၊ ရအပ်သော လာခွင့်သွားခွင့်ရှိသည်။ သိယာ၊ ဖြစ်မူကား။ သာနိစ္စဘိက္ခာ၊ ထိုအမြဲဝတ်တည်သော သင်၏အစာထမင်းသည်။ ဒေဝသိကံ၊ နေ့တိုင်းနေ့တိုင်း။ တေ၊ သင်အား။ အာဂစ္ဆိဿတိ၊ ရောက်လာလတ္တံ့။ တွံ၊ သင်သည်။ ဣဒံဘိက္ခံ၊ ဤသင်၏အစာကို။ ဂဟေတွာ၊ ယူ၍။ အာဂတံ၊ လာသော။ မံ၊ ငါ့ကို။ သစေဘက္ခိဿသိ၊ အကယ်၍ စားလတ္တံ့။ (ထည့်)။ တယာ၊ သင်သည်။ မယိ၊ ငါသို့သသူ ပညာထူသော လူသမ္မာကို။ ဘက္ခိတေ၊ စားသည်ရှိသော်။ တေ၊ သင်၏။ ကိက္ခဉ္စ၊ ထမင်းကိုလည်း။ အာဟရိယောဟရဏကော၊ ဆောင်ဝံ့သော။ အညော၊ ငါမှတစ်ပါးသော။ နရော၊ လူသည်။ ဣဓ၊ ဤလူ့ရွာ၌။ သုဒုလ္လဘော၊ အလွန်ပင်ရခဲသည်။ ဟေဟိတိ၊ ဖြစ်လတ္တံ့။ ။
အဘယ့်ကြောင့်ဖြစ်လတ္တံ့နည်းဟူမူကား။ ဗာရာဏသီပြည်၌ငါနှင့်တူသောပညာရှိသောသူမည်သည်မရှိ။ ငါ့ကိုစားသည်ရှိသော်၊ သုတနကို စဉ်လျက်လည်း ဘီလူးသည်စားအပ်၏။ တစ်ပါးသော တစ်စုံတစ်ယောက်သောသူအား ထိုဘီလူးသည်အဘယ်မှာရှက်လတ္တံ့နည်းဟု ထမင်းပို့အံ့သောသူကိုမရလတ္တံ့။ ထိုသို့ဖြစ်သည်ရှိသော် သင်အားဤနေ့မှစ၍ထမင်းကိုရခဲသည်ဖြစ်လတ္တံ့။ ငါတို့၏မင်းကိုလည်း ဖမ်းအံ့သောငှါမရလတ္တံ့။ အဘယ့်ကြောင့်နည်းဟူမူကား။ သစ်ပင်မှ အပဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ ဤထမင်းကိုစား၍ ငါ့ကိုအကယ်၍လွှတ်လိုက်အံ့။ ငါသည်မင်းအား ပြောဆို၍ အမြဲဖြစ်သောထမင်းကို ပို့လာစေအံ့။ သင်အား ငါ့ကိုလည်းစားအံ့သောငှါမပေးလတ္တံ့။ ငါသည် သင်၏ဥစ္စာဖြစ်သောအရိပ်၌ မရပ်ခြေနင်းတို့၌ရပ်၏။ သင်၏သစ်ပင်ရိပ်၌လည်းမရပ်။ ထီးရိပ်၌လျှင်ရပ်၏။ ငါနှင့်တကွအကယ်၍စစ်ထိုးအံ့၊ သင့်ကိုသန်လျက်ဖြင့်နှစ်ပိုင်းဖြတ်အံ့။ ငါသည်ထိုအကျိုးငှါလျှင် စီရင်၍လာ၏ဟု ဘီလူးကိုဘုရားလောင်းသည် ခြိမ်းခြောက်၏။ ။
ဘီလူးသည်လုလင်သည်သင့်သောသဘောကိုဆို၏ဟုမှတ်၍ ကြည်ညိုသောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍။ ။
(၁၀ဝ၈)မမေဝ သုတနော အတ္ထော၊ယထာ ဘာသသိ မာဏဝ။
မယာ တွံ သမနုညာတော၊သောတ္ထိံ ပဿာဟိ မာတရံ။ ။
(၁၀၀၉)ခဂ္ဂံ ဆတ္တဉ္စ ပါတိဉ္စ၊ဂစ္ဆမာဒါယ မာဏဝ။
သောတ္ထိံ ပဿတု တေ မာတာ၊တွဉ္စ ပဿာဟိ မာတရံ။ ။
ဟူသောဤနှစ်ဂါထာတို့ကိုဆို၏။ ။
(၁၀ဝ၈-၁၀၀၉)သုတနော၊ သုတနမည်သော။ မာဏဝ၊ မောင်လုလင်။ တွံ၊ သင်သည်။ ယထာ၊ အကြင်အခြင်းအရာဖြင့်။ ဘာသသိ၊ ဆို၏။ တထာ၊ ထိုသို့ဆိုသောအခြင်းအရာဖြင့်။ ဘာသိတော၊ သင်ဆိုအပ်သော။ အတ္ထော၊ ဤအကျိုးသည်။ မမေဝ၊ ငါ၏သာလျှင်။ အတ္ထော၊ အကျိုးစီးပွါးပေပင်တည်း။ မယာ၊ ငါသည်။ တွံ၊ သင့်ကို။ အနုညာတော၊ ခွင့်ပြုအပ်၏။ သောတ္ထိံ၊ ချမ်းသာစွာ။ မာတရံ၊ အမိကို။ ပဿာဟိ၊ ရှုလေလော့။ ။
မာဏဝ၊ မောင်လုလင်။ ခဂ္ဂဉ္စ၊ သန်လျက်ကို၎င်း။ ဆတ္တဉ္စ၊ မင်းထိုက်ထီးဖြူကို၎င်း။ ပါတိဉ္စ၊ မင်းထိုက်ရွှေလင်ပန်းကို၎င်း။ အာဒါယ၊ ယူ၍။ ဂစ္ဆ၊ သွားလေလော့။ တေ၊ သင်၏။ မာတာ၊ အမိသည်။ သောတ္ထိံ၊ မထိဘေးဘျမ်းချမ်းချမ်း သာသာရောက်လာသောသင့်ကို။ ပဿတု၊ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာရှုပါစေသတည်း။ တွဉ္စ၊ သင်သည်လည်း။ မာတရံ၊ မယ်တော်ကို။ ပဿာဟိ၊ ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာရှုပါလေလော့။ ။
ဘီလူးစကားကိုကြား၍ ဘုရားလောင်းသည် ငါ၏အမှုသည်ပြီးပြီ။ ငါသည်ဘီလူးကိုဆုံးမအပ်ပြီ။ များစွာသောဥစ္စာကိုလည်းရအပ်ပြီ။ မင်း၏စကားကိုပြုအပ်ပြီဟုနှစ်သက်သောစိတ်ရှိသည်ဖြစ်၍ ဘီလူးအားအနုမောဒနာပြုလိုရကား။ ။
(၁၀၁၀)ဧဝံ ယက္ခ သုခီ ဟောဟိ၊သဟ သဗ္ဗေဟိ ဉာတိဘိ။
ဓနဉ္စ မေ အဓိဂတံ၊ရညော စ ဝစနံ ကတံ။ ။
ဟူသောဤဩသာနဂါထာကိုဆို၏။ ။
(၁၀၁၀)ယက္ခ၊ ဘီလူး။ မေ၊ ငါသည်။ ဓနဉ္စ၊ ဥစ္စာကိုလည်း။ အဓိဂတံ၊ ရအပ်ပြီ။ ရညော၊ မင်း၏။ ဝစနဉ္စ၊ စကားကိုလည်း။ ကတံ၊ ပြုအပ်ပြီ။ ဧဝံတထာ၊ ထိုအတူ။ တွံ၊ သင်သည်။ သဗ္ဗေဟိ၊ ခပ်သိမ်းကုန်သော။ ဉာတိဘိ၊ ဆွေမျိုးတို့နှင့်။ သဟ၊ တကွ။ သုခီ၊ ချမ်းသာခြင်းရှိသည်။ ဟောဟိ၊ ဖြစ်လော့။ ။
(မာဃဒေသ္မိန္တိဝဋ္ဋရုက္ခောဝုစ္စတိ,ဟု-အဋ္ဌကထာရှိသောကြောင့်ပညောင်ပင်၌ဟု အနက်ပေးသည်။ အဓိဝတ္ထေ၌ အဓိပုဗ္ဗဝသဓာတ်၊ တပစ္စည်းကိုဥတ္ထပြု၍အဓိဝုတ္ထဆိုလိုလျက်ဆတ္တေအဓိဝတ္ထာဒေဝတာကဲ့သို့ ဥကိုအပြု၍အဓိဝတ္ထရှိသည်။ သူပိနန္တိ သူပသမ္ပန္နံ,အဋ္ဌကထာရှိ၍သူပံဧတိဿာအတ္ထီတိသူပီပြု။ အံဝိဘတ်ကိုနံရေး၍ဤကိုလည်းရဿပြု၍သူပိနံရှိသည်။ လဒ္ဓါယန္တိ လဒ္ဓအာယံလဒ္ဓါဂမနံ,အဋ္ဌကထာရှိ၍။ ရအပ်သောလာခွင့်သွားခွင့်ရှိသည်ဟုအနက်ပေးသည်။ ယထက်နိဂ္ဂဟိတ်ကို ချေ၍လဒ္ဓါယနေသည်။ အကာရပိတာဒျန္တာနမာ၊ဟူသောသုတ်ဖြင့်ဂနှောင်းရာအာပြု၍ယက္ခာနေမှဆန်းသင့်သည်။ အာကာရောဝါသုတ်ဖြင့် အာကိုရဿပြုပြန်သော်ဆန်းမလျော်။ ပဏီတံ၌ဤဒီဃ။ အာဟရိယောတိ အာဟာရဏကောဘွင့်၍ဏပစ္စည်းကတ္တားဟောသိသာသည်။ သုတနောတိဗောဓိသတ္တံအာလပတိ,ဟု-အဋ္ဌကထာရှိ၍။ သုတနော၊ သုတနမည်သော။ မာဏဝ၊ မောင်လုလင်ဟု အာလုပ်ထင်အောင်ပေးသည်။ အာလုပ်ဖြစ်၍ သုတနလိုလျက်ဆန်းကိုလို၍အကိုဩရေးသည်)။
သုတနဇာတကံ တတိယံ။၃၉၈။